اختصاص ۷۰۰ میلیون تومان برای ثبت جهانی روستای مصر

با تخصیص ۷۰۰ میلیون تومان اعتبار از محل منابع ملی، روند تکمیل و تقویت پرونده «روستای مصر» برای ثبت در فهرست روستاهای جهانی گردشگری شتاب گرفته است؛ اقدامی که می‌تواند نام این روستای کویری را در نقشه جهانی گردشگری تثبیت کرده و افق‌های تازه‌ای پیش‌روی توسعه پایدار منطقه بگشاید.

در قلب کویر مرکزی ایران، جایی که تلاقی سکوت شن‌های روان و آسمان بی‌انتها چشم‌اندازی کم‌نظیر می‌آفریند، روستای مصر سال‌هاست مقصد طبیعت‌گردان، کویرنوردان و گردشگران داخلی و خارجی است. اکنون با حمایت دولت و اختصاص اعتباری قابل‌توجه، این روستا در آستانه برداشتن گامی مهم برای ثبت در فهرست «روستاهای جهانی گردشگری» قرار گرفته است؛ عنوانی که می‌تواند جایگاه آن را از یک مقصد محبوب داخلی، به یک برند بین‌المللی ارتقا دهد.

ثبت جهانی؛ فراتر از یک عنوان

ثبت یک روستا در فهرست جهانی گردشگری، صرفاً کسب یک عنوان نمادین نیست، بلکه فرآیندی تخصصی و چندمرحله‌ای است که نیازمند احراز شاخص‌هایی چون توسعه زیرساخت‌ها، حفاظت از میراث طبیعی و فرهنگی، مشارکت جامعه محلی، پایداری محیط‌زیستی و کیفیت خدمات گردشگری است.

در همین راستا، معاون گردشگری اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان اصفهان از اختصاص ۷۰۰ میلیون تومان اعتبار ملی برای تقویت پرونده روستای مصر خبر داده است. این اعتبار قرار است صرف بهبود زیرساخت‌های گردشگری، مستندسازی ظرفیت‌ها، ارتقای استانداردهای خدماتی و تکمیل مستندات موردنیاز پرونده جهانی شود.

روستای مصر؛ وجه تمایز

روستای مصر در شهرستان خور و بیابانک، به‌واسطه موقعیت جغرافیایی منحصربه‌فرد خود در حاشیه کویر، یکی از شاخص‌ترین مقاصد کویرگردی ایران به‌شمار می‌رود. تپه‌های شنی مرتفع، آسمان پاک و مناسب برای رصد ستارگان، سکوت و آرامش کویر، معماری بومی، خانه‌های خشتی، فرهنگ مهمان‌نوازی مردم محلی و تجربه زیست سنتی در دل طبیعت، مجموعه‌ای از جذابیت‌هایی را شکل داده‌اند که این روستا را از بسیاری مقاصد مشابه متمایز می‌کند.

احمد مرادی یک ایران شناس است که می گوید؛ ” در سال‌های گذشته، اقامتگاه‌های بوم‌گردی در این منطقه رشد قابل‌توجهی داشته و گردشگری به یکی از مهم‌ترین منابع درآمدی ساکنان تبدیل شده است. با این حال، دستیابی به استانداردهای جهانی نیازمند برنامه‌ریزی دقیق‌تر، ساماندهی خدمات، مدیریت پایدار منابع و حفاظت جدی‌تر از محیط‌زیست کویری است؛ موضوعی که در قالب پرونده جهانی مورد توجه قرار گرفته است.”

پیامدهای اقتصادی و اجتماعی ثبت جهانی

این پژوهشگر معتقد است؛ در صورت تحقق ثبت جهانی، روستای مصر می‌تواند از چند منظر منتفع شود که از جمله آنها، افزایش جذب گردشگران خارجی و داخلی و در نتیجه رونق اقتصادی پایدار، ایجاد فرصت‌های شغلی جدید برای جوانان روستا، افزایش سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها همچون راه، خدمات رفاهی و اقامتی، حفظ و احیای فرهنگ و معماری بومی به‌عنوان سرمایه‌ای هویتی.

به گفته مرادی، تجربه دیگر روستاهای ثبت‌شده نشان می‌دهد که این عنوان می‌تواند به تقویت برند گردشگری منطقه، افزایش درآمد خانوارها و جلوگیری از مهاجرت معکوس منجر شود.

توسعه پایدار؛ شرط اصلی موفقیت

با وجود تمامی مزایا، کارشناسان تأکید دارند که توسعه گردشگری در مناطق کویری باید با رویکردی کاملاً پایدار صورت گیرد. از نگاه آنان اکوسیستم‌های کویری بسیار شکننده‌اند و هرگونه توسعه بی‌برنامه می‌تواند به تخریب منابع طبیعی منجر شود. از این رو، مدیریت ظرفیت پذیرش گردشگر، آموزش جامعه محلی، رعایت استانداردهای زیست‌محیطی و کنترل ساخت‌وسازها از الزامات اساسی در مسیر جهانی‌شدن روستای مصر به‌شمار می‌رود.

افقی روشن در دل کویر

اختصاص اعتبار ملی برای تقویت پرونده جهانی روستای مصر را می‌توان نشانه‌ای از توجه ویژه به ظرفیت‌های گردشگری کمتر شناخته‌شده ایران دانست. اگر این روند با برنامه‌ریزی منسجم، مشارکت مردم محلی و نظارت کارشناسی همراه شود، روستای مصر می‌تواند به الگویی موفق از توسعه گردشگری پایدار در مناطق کویری تبدیل شود؛ الگویی که نشان می‌دهد حتی در دل کویر نیز می‌توان با اتکا به طبیعت، فرهنگ و مدیریت هوشمندانه، افقی جهانی ترسیم کرد.

روستای مصر اکنون در آستانه فصلی تازه ایستاده است؛ فصلی که شاید نام آن را بتوان «درخشش جهانی در سکوت کویر» گذاشت.