نقش حیاتی دامپزشکان در سلامت جامعه؛ از بهداشت عمومی تا امنیت غذایی

روز ملی دامپزشک در تقویم رسمی ایران سه شنبه ۱۴ مهر است. البته این تاریخ با روز جهانی دامپزشکی تفاوت دارد و نباید این دو مناسبت را یکی دانست. در ایران، ۱۴ مهر به صورت ثابت در تقویم شمسی تکرار می‌شود، اما تاریخ روز جهانی بر اساس تقویم میلادی و آخرین شنبه آوریل تعیین می‌شود.

به گزارش وب سایت خبری اخبار اصفهان، آنطور که سید مهدی قمصری رئیس سابق دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران می گوید؛« دانشگاه تهران پایه‌گذار و پیشنهاد دهنده نامگذاری یک روز به عنوان روز دامپزشک بود و این روز بهانه‌ای شد تا مسئولان مربوطه در این روز دور هم جمع شوند و به بیان مسائل و موضوعات مختلف بپردازند».

او ادامه می دهد:«از آنجا که دامپزشکی کمتر مورد شناخت افراد در جامعه و حتی مقام‌ها و مسئولان کشور قرار دارد، نامگذاری این روز موجب شد تا دامپزشکی و مسئولیت‌هایی که دامپزشکان به عهده دارند، به جامعه معرفی شود و زمینه را برای شناخت بیشتر این عرصه، برای جوانانی که قصد ورود به دامپزشکی دارند، فراهم کند».

رئیس سابق دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران در توصیف اهمیت ویژه دامپزشکان در چرخه غذایی عنوان می کند: یکی از وظایف اصلی دامپزشکان در حوزه‌های مختلف، کمک به حفظ بهداشت عمومی جامعه است. همکاران ما از توسعه بیماری‌ها در مجموعه دامپروری‌ها و مراکز نگهداری حیوانات که منشأ غذایی انسان هستند، جلوگیری و کنترل می‌کنند. زیرا بسیاری از بیماری‌ها در دام‌ها، از طریق محصولات دامی به انسان منتقل می‌شود.

وی می گوید: متاسفانه جایگاه مهم دامپزشکان آنطور که باید در جامعه شناخته شده نیست در حالی که ایمنی غذا و بهداشت مواد غذایی را باید مرهون وجود دامپزشکان دانست.

این استاد دانشکده دامپزشکی خاطرنشان می کند: بسیاری از بیماری‌ها می‌توانند به صورت مستقیم و به سرعت در جوامع انسانی پخش شوند و خطرآفرین باشند. مثلاً فرد مبتلا به بیماری هاری قابل درمان نیست ولی قابل پیشگیری و کنترل است؛ اما دامپزشکان و مجموعه‌هایی که مرتبط هستند، می‌توانند جامعه انسانی را در صورت پشتیبانی همه جانبه از این بیماری مصون نگه دارند.

دکتر قمصری ادامه می دهد: بسیاری از بیماری‌های دیگر مانند سل، تب مالت و بیماری‌های عفونی منشأ میکروبی، ویروسی، قارچی و انگلی وجود دارند که می‌تواند در جوامع انسانی از طریق حیوانات منتقل و منتشر شود.

وی تاکید می کند: از این روی، دامپزشکان یکی از رکن‌های بهداشت عمومی جامعه هستند و جا دارد که رسانه ها درباره نقش پررنگ این پزشکان در سلامت افراد، آگاهی بخشی مستمر انجام دهند.

رییس سابق دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران می گوید: محصولات غذایی که فرآوری می‌شود، تحت بازرسی و نظارت دامپزشکان (به عنوان مسئولان فنی) قرار می گیرد. گاهی کار یک دامپزشک با توجه به شرایط محیط کار (میدان‌های دام، کشتارگاه‌ها، مراکز قطعه‌بندی، مراکز بسته‌بندی، مراکز توزیع و…) می تواند طاقت‌فرسا شود.

وی همچنین پیرامون مشکلات و چالش‌های نوین حوزه دامپزشکان و علم دامپزشکی توضیح می دهد: عمده چالش‌های موجود، بخش دامپزشکی دولتی، حاکمیتی است که باید از قدرت و توانمندی کافی برخوردار باشد. به لحاظ تخصصی، خوشبختانه همکاران ما در دستگاه‌های اجرایی مثل سازمان دامپزشکی کشور به عنوان یکی از معاونت‌های وزارت جهاد فعالیت می‌کنند که بخش حاکمیتی را برعهده دارد و شبکه گسترده‌ای در کشور در این تشکیلات حضور دارند و طبیعتاً برای اینکه بتوانند به نحوه شایسته وظایف‌شان را انجام دهند، نیازمند پشتیبانی کامل قانونی و مالی هستند. مثلاً در بزنگاه‌هایی مانند آنفولانزای فوق حاد که در کشور ایجاد شد، بتوانند به سرعت، دستورالعمل‌هایی را برای نظارت و کنترل دارند ابلاغ، اجرا و نظارت کنند.