تفاهم هرمز

بر اساس تحليل اخبار منتشر شده از منابع بين‌المللي و منطقه‌اي، سفر قريب‌الوقوع «بدر البوسعيدي»، وزير امور خارجه سلطان‌نشين عمان، به تهران در 25 اوت 2026 (3 شهريور 1405)، در بستر تنش‌هاي فزاينده بر سر تنگه هرمز و جنگ اقتصادي آمريکا عليه ايران معنا پيدا مي‌کند.

به گزارش سرویس سیاست پایگاه خبری سپاهان خبر به نقل از ايرنا؛ اين سفر که با اعلام رسمي وزارت امور خارجه ايران صورت گرفته، به عنوان بخشي از «مشورت‌هاي سياسي مستمر» ميان دو کشور همسايه و با هدف کمک به «تحکيم صلح و امنيت در منطقه» توصيف شده است . انتظار مي‌رود البوسعيدي با همتاي ايراني خود، سيد عباس عراقچي، ديدار و درباره همکاري‌هاي دوجانبه و تحولات منطقه‌اي گفتگو کند.

اهميت اين سفر را در چند محور کليدي مي‌توان بررسي کرد:

1. پيگيري توافق براي مديريت تنگه هرمز:

مهم‌ترين محور سفر وزير خارجه عمان، ادامه گفتگوها براي ايجاد سازوکاري جديد براي عبور کشتي‌هاي تجاري از تنگه هرمز است. از زمان آغاز جنگ در خاورميانه (28 فوريه)، ايران کنترل اين آبراه حياتي را در دست گرفته و از کشتي‌ها خواسته است براي عبور مجوز گرفته و عوارض پرداخت کنند . عمان و ايران در حال مذاکره براي تعيين يک مسير جديد دريايي در اين تنگه هستند که تنها ورودي به خليج فارس و مرز ميان دو کشور است . مقامات ايراني پيشتر از حصول يک «تفاهم» با عمان در اين زمينه خبر داده و اعلام کرده بودند که نهايي‌سازي يک بيانيه مشترک در دستور کار است . اين رايزني‌ها با درخواست قطر براي تسريع در آنها همراه شده است تا زمينه را براي ازسرگيري مذاکرات بين ايران و آمريکا فراهم کند.

2. واکنش به بحران و جنگ اقتصادي:

سفر البوسعيدي در شرايطي انجام مي‌شود که «دونالد ترامپ»، رئيس‌جمهور آمريکا، با تشديد لفاظي‌ها عليه ايران، مدعي «کنترل کامل» بر تنگه هرمز شده و آن را بخشي از خاک آمريکا خوانده است.
هم‌زمان، «اسکات بسنت»، وزير خزانه‌داري آمريکا، از آغاز يک «تهاجم مالي بي‌سابقه» عليه ايران خبر داده است. اين فشارها در حالي است که محاصره دريايي آمريکا صادرات نفت ايران را از دو ميليون بشکه در روز پيش از جنگ به حدود 400 هزار بشکه در اواسط اوت کاهش داده است . در مقابل، ايران به شدت واکنش نشان داده و تهديد کرده که در صورت ادامه جنگ اقتصادي، تمام صادرات نفت از خليج فارس را متوقف خواهد کرد و به کشتي‌ها براي عبور غيرمجاز از تنگه هشدار داده است.

3. نقش ميانجيگري عمان در سايه تهديدهاي آمريکا:

عمان به عنوان کشوري که روابط تاريخي با هر دو طرف ايران و آمريکا دارد، در موقعيت خطيري قرار گرفته است. اين سفر مي‌تواند به عنوان آخرين تلاش ديپلماتيک براي جلوگيري از تبديل تنگه هرمز به صحنه رويارويي نظامي و اقتصادي تلقي شود. اين نقش ميانجيگري با تهديد مستقيم ترامپ مبني بر بمباران عمان در صورت «مانع‌تراشي» در مسير آمريکا، پيچيده‌تر هم شده است . با اين حال، سفر البوسعيدي هم‌زمان با سفر «عاصم منير»، رئيس ستاد ارتش پاکستان، به تهران انجام مي‌شود که نشان‌دهنده تلاش هماهنگ ميان‌جي‌ها براي کاهش تنش است.

4. ارتباط با بن‌بست مذاکرات:

اين ديدار پس از انقضاي مهلت 60 روزه تفاهم‌نامه 14 ماده‌اي اسلام‌آباد (که در 17 ژوئن امضا شده بود) صورت مي‌گيرد. اين تفاهم‌نامه که به عنوان چارچوبي موقت براي پايان جنگ طراحي شده بود، عمدتاً بر سر تفسير بند مربوط به تنگه هرمز با شکست مواجه شد.
ايران اين بند را به رسميت‌شناسي حق خود براي مديريت کل تنگه تعبير کرد، در حالي که آمريکا آن را به معناي تضمين آزادي ناوبري از سوي ايران مي‌دانست . سفر کنوني نشان مي‌دهد که عمان در تلاش است تا با تمرکز بر جنبه‌هاي فني و عملياتي عبور و مرور دريايي، راهي براي خروج از اين بن‌بست بيابد.در نهايت، سفر وزير خارجه عمان به تهران، اقدامي حياتي در بحبوحه تشديد تقابل نظامي و اقتصادي است. اين سفر نه تنها براي پيشبرد توافقات فني پيرامون تنگه هرمز، بلکه به عنوان تلاشي براي حفظ آخرين کانال‌هاي ديپلماتيک و جلوگيري از وقوع يک فاجعه انساني و اقتصادي در منطقه و جهان، حائز اهميت فراوان است.