تفاهم هرمز

به گزارش سرویس سیاست پایگاه خبری سپاهان خبر به نقل از ایرنا؛ این سفر که با اعلام رسمی وزارت امور خارجه ایران صورت گرفته، به عنوان بخشی از «مشورت‌های سیاسی مستمر» میان دو کشور همسایه و با هدف کمک به «تحکیم صلح و امنیت در منطقه» توصیف شده است . انتظار می‌رود البوسعیدی با همتای ایرانی خود، سید عباس عراقچی، دیدار و درباره همکاری‌های دوجانبه و تحولات منطقه‌ای گفتگو کند.

اهمیت این سفر را در چند محور کلیدی می‌توان بررسی کرد:

۱. پیگیری توافق برای مدیریت تنگه هرمز:

مهم‌ترین محور سفر وزیر خارجه عمان، ادامه گفتگوها برای ایجاد سازوکاری جدید برای عبور کشتی‌های تجاری از تنگه هرمز است. از زمان آغاز جنگ در خاورمیانه (۲۸ فوریه)، ایران کنترل این آبراه حیاتی را در دست گرفته و از کشتی‌ها خواسته است برای عبور مجوز گرفته و عوارض پرداخت کنند . عمان و ایران در حال مذاکره برای تعیین یک مسیر جدید دریایی در این تنگه هستند که تنها ورودی به خلیج فارس و مرز میان دو کشور است . مقامات ایرانی پیشتر از حصول یک «تفاهم» با عمان در این زمینه خبر داده و اعلام کرده بودند که نهایی‌سازی یک بیانیه مشترک در دستور کار است . این رایزنی‌ها با درخواست قطر برای تسریع در آنها همراه شده است تا زمینه را برای ازسرگیری مذاکرات بین ایران و آمریکا فراهم کند.

۲. واکنش به بحران و جنگ اقتصادی:

سفر البوسعیدی در شرایطی انجام می‌شود که «دونالد ترامپ»، رئیس‌جمهور آمریکا، با تشدید لفاظی‌ها علیه ایران، مدعی «کنترل کامل» بر تنگه هرمز شده و آن را بخشی از خاک آمریکا خوانده است.
هم‌زمان، «اسکات بسنت»، وزیر خزانه‌داری آمریکا، از آغاز یک «تهاجم مالی بی‌سابقه» علیه ایران خبر داده است. این فشارها در حالی است که محاصره دریایی آمریکا صادرات نفت ایران را از دو میلیون بشکه در روز پیش از جنگ به حدود ۴۰۰ هزار بشکه در اواسط اوت کاهش داده است . در مقابل، ایران به شدت واکنش نشان داده و تهدید کرده که در صورت ادامه جنگ اقتصادی، تمام صادرات نفت از خلیج فارس را متوقف خواهد کرد و به کشتی‌ها برای عبور غیرمجاز از تنگه هشدار داده است.

۳. نقش میانجیگری عمان در سایه تهدیدهای آمریکا:

عمان به عنوان کشوری که روابط تاریخی با هر دو طرف ایران و آمریکا دارد، در موقعیت خطیری قرار گرفته است. این سفر می‌تواند به عنوان آخرین تلاش دیپلماتیک برای جلوگیری از تبدیل تنگه هرمز به صحنه رویارویی نظامی و اقتصادی تلقی شود. این نقش میانجیگری با تهدید مستقیم ترامپ مبنی بر بمباران عمان در صورت «مانع‌تراشی» در مسیر آمریکا، پیچیده‌تر هم شده است . با این حال، سفر البوسعیدی هم‌زمان با سفر «عاصم منیر»، رئیس ستاد ارتش پاکستان، به تهران انجام می‌شود که نشان‌دهنده تلاش هماهنگ میان‌جی‌ها برای کاهش تنش است.

۴. ارتباط با بن‌بست مذاکرات:

این دیدار پس از انقضای مهلت ۶۰ روزه تفاهم‌نامه ۱۴ ماده‌ای اسلام‌آباد (که در ۱۷ ژوئن امضا شده بود) صورت می‌گیرد. این تفاهم‌نامه که به عنوان چارچوبی موقت برای پایان جنگ طراحی شده بود، عمدتاً بر سر تفسیر بند مربوط به تنگه هرمز با شکست مواجه شد.
ایران این بند را به رسمیت‌شناسی حق خود برای مدیریت کل تنگه تعبیر کرد، در حالی که آمریکا آن را به معنای تضمین آزادی ناوبری از سوی ایران می‌دانست . سفر کنونی نشان می‌دهد که عمان در تلاش است تا با تمرکز بر جنبه‌های فنی و عملیاتی عبور و مرور دریایی، راهی برای خروج از این بن‌بست بیابد.در نهایت، سفر وزیر خارجه عمان به تهران، اقدامی حیاتی در بحبوحه تشدید تقابل نظامی و اقتصادی است. این سفر نه تنها برای پیشبرد توافقات فنی پیرامون تنگه هرمز، بلکه به عنوان تلاشی برای حفظ آخرین کانال‌های دیپلماتیک و جلوگیری از وقوع یک فاجعه انسانی و اقتصادی در منطقه و جهان، حائز اهمیت فراوان است.