مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا در ژنو: مسیر دیپلماسی تحت نظارت عمان

تهران و واشنگتن سه‌شنبه در ژنو، تحت نظارت عمان، به دنبال ایجاد یک «مسیر دیپلماسی» پایدار برای عبور از بن‌بست‌های هسته‌ای و کاهش «سایه‌سنگین تحریم‌ها» هستند.

دور دوم مذاکرات هسته‌ای ایران و آمریکا در ژنو

دور دوم رایزنی‌های مستقیم میان هیئت‌های جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا، که از سوی ناظران به عنوان گامی حیاتی در پروسه احیای برجام تلقی می‌شود، سه‌شنبه جاری در سوئیس آغاز خواهد شد. این دیدار در ژنو، در ادامه مذاکرات غیرمستقیم هفته گذشته در مسقط، با هدف نهایی پر کردن شکاف‌های باقی‌مانده و تثبیت یک توافق جامع صورت می‌گیرد. این تلاش‌ها تحت الشعاع فشارهای جهانی برای مهار تنش‌های منطقه‌ای قرار دارد.

پیام‌های پنهان عمان؛ ویتکاف و کوشنر در خط مقدم دیپلماسی فشار

هیئت آمریکایی در این دور با ترکیبی از چهره‌های سیاسی و مشاوران ارشد، از جمله «استیو ویتکاف» فرستاده ویژه و «جرد کوشنر» مشاور ارشد، وارد ژنو می‌شود که تأکیدی بر جدیت سیاست خارجی دولت جدیدآمریکا در قبال پرونده هسته‌ای ایران است.

این رایزنی‌ها بر اساس کانال ارتباطی پیچیده‌ای که از طریق عمان فعال شده است، شکل گرفته است. گزارش‌ها نشان می‌دهد که ویتکاف پیش از این مکالمه‌ای مهم با وزیر خارجه عمان داشته و بسته‌ای از پیام‌های حساس واشنگتن را به مسقط منتقل کرده است. این پیام‌ها پس از سفر علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، به عمان، به تهران رسید و ارزیابی‌های اولیه مثبت، زمینه را برای گفتگوهای رو در رو فراهم آورد.

شبیه‌سازی مذاکرات اولیه؛ استقبال از گفت‌وگوهای مستقیم

دور اول این تعاملات، جمعه ۱۷ بهمن ماه (۶ فوریه ۲۰۲۶) در مسقط برگزار شد که در آن هیئت‌ها عمدتاً نظرات خود را به واسطه بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، مبادله کردند. توصیف طرفین از آن نشست به عنوان «خوب» و ابراز تمایل برای تداوم، نشان‌دهنده وجود زمینه‌های مشترک برای پیشرفت است.

ژنو؛ صحنه دیدار سه‌جانبه با حضور قدرت‌های جهانی

دیدار دوجانبه ایران و آمریکا سه‌شنبه صبح در ژنو کلید خواهد خورد. نکته مهم در دستور کار، حضور هیئت‌ها در نشست سه‌جانبه بعدازظهر همان روز با مشارکت نمایندگان روسیه و اوکراین است. این تقاطع موضوعی، حاکی از آن است که طرفین قصد دارند توافق احتمالی هسته‌ای را در بستری وسیع‌تر، مرتبط با «امنیت بین‌المللی» و بازارهای انرژی، مورد بررسی قرار دهند.

افق پیش‌رو: موفقیت یا بازگشت به بن‌بست؟

تحلیلگران معتقدند موفقیت این دور از مذاکرات ژنو، تنها به رفع تحریم‌ها محدود نخواهد شد، بلکه تأثیر مستقیم و فوری بر ثبات اقتصادی جهانی و مهار ریسک‌های امنیتی خواهد داشت. این گفتگوها محک جدی توانایی دیپلماسی در حل‌وفصل پیچیده‌ترین مسائل بین‌المللی در شرایط فعلی ژئوپلیتیکی است.