تحريم هاي 13آبان؛ چقدر واقعيت ؟چقدر خيالي؟

عامل تحريم هاي جديد ايران، ترامپ است. او با راه يافتن به کاخ سفيد، برجام را به زيان کشورش تعبير کرد و خواهان خروج از آن شد.
به همه آنچه دولت پيش از خودش متعهد شده بود،پشت پا زد و همراه با ايجاد فضاي تبليغاتي عليه برجام و تقسيم کار بين خودش و نتانياهو،عليه آن سخن گفت.
برجام قرار نبود براي اقتصاد ايران معجزه آفريني کند. با اين حال فرصتي بود که مي توانست تحريم هايي را که هر روز شديدتر مي شد،و تنگناهاي اقتصادي بيشتري را به وجود مي آورد،مغتنم شمرده شود.

ترامپ روي چه کساني براي فشار به ايران حساب کرده؟
تحريم هاي 13آبان؛ چقدر واقعيت ؟چقدر خيالي؟

برجام مي توانست راه سرمايه گذاري خارجي در ايران را هموار کند. علي لاريجاني رييس مجلس در اوايل دولت دوازدهم گفته بود اقتصاد ايران براي شکوفاشدن دست کم 80ميليارد دلار سرمايه گذاري سالانه نياز دارد.
برجام مي توانست اگر نه همه اين مبلغ ، بخش بزرگي از آن را فراهم کند.سرمايه گذاري کلان خارجي درمان درد بيکاري بود و اين امکان را فراهم مي کرد که با به گردش درآوردن چرخ توليد،ميليون ها بيکار متخصص و ماهر و نيز کم مهارت را به بازار اشتغال ببرد. برجام مي توانست توليدناخالص ملي را افزايش دهد. برجام مي توانست درآمدسرانه جامعه ايراني را بالا ببرد. برجام مي توانست صنعت گردشگري را جان ببخشد و چهره اي موجه و به دور از تبليغات غرب از جمهوري اسلامي به دنيا نشان دهد.برجام مي توانست ارتباط فرهنگي ايران را با دنيا تسهيل کند. برجام مي توانست با رفع فقر،مشکلات و آسيب هاي اجتماعي را کمرنگ کند. برجام مي توانست سطح رفاه را در يک بازه زماني ميان مدت به سطح کشورهاي توسعه يافته ارتقا دهد. برجام مي توانست…
غربي ها در پي آن بودند که با اعمال فشارهاي اقتصادي، همان سرنوشتي را براي ايران رقم بزنند که براي عراق صدام رقم زدند.
آنها بدنبال اجراي سياست «نفت در برابر غذا» بودند. اين سياست بدنبال تخريب زيرساخت هاي اقتصادي به ويژه توليد و صادرات نفت ايران بود. ترامپ نيز با تهديد و تطميع مشتريان نفتي ايران در پي چنين سياستي است.
برجام گرچه با سنگ اندازي هاي جناحي به نتيجه اي که مي خواست دست نيافت، اما اين فرصت را به وجود آورد که در تحريم هاي سفت ومحکم پيشين،خلل ايجاد کند.اتحاد بين اروپا و امريکا را سست سازد و افکار عمومي را از برحق بودن امريکا منصرف نمايد.و نتيجه اقتصادي اش اينکه تحريم هايي که مي توانست در کوتاه مدت آسيب هاي جدي به اقتصاد ايران واردکند، دست کم به تاخير افتد. بي ترديد اگر برجام با مخالفت هاي کمتري روبرو مي شد و مذاکرات زودتر به پايان مي رسيد وضعيت اقتصادي، درصدي بهتر از وضعيت کنوني بود.

تحريم هاي 13آبان
آمريکاي ترامپ همه زور خود را به کار برده و به نظر مي رسد بيش از اين نمي تواند برمتحدان خود فشار بياورد.در واقع هر تحريمي مي توانسته،انجام داده و آنچه در 13 آبان رخ خواهد داد جنبه نمايشي دارد و فقط روي کاغذ است.
با اين حال تاثير فشار رواني حاصل از تحريم ها قابل انکار نيست. ترامپ و تيمش بخوبي از اين تاثير آگاهند و مي خواهند اقتصاد ايران را با همين حربه بلرزانند.
ترامپ تا کنون نتوانسته درآمدنفتي ايران را کاهش دهد اما برخي پيش بيني ها حکايت از آن دارد که در کوتاه مدت مي تواند با مجاب کردن بخشي از مشتريان، فروش نفت ايران را با مشکل روبرو سازد.
با اين حال، او روي فشار رواني بيش از فشار اقتصادي حساب باز کرده است.
اقتصاد ايران ناگزير است اين مرحله را پشت سر بگذارد. سخت است اما ناشدني نيست، هرچند که بيشترين هزينه را مردم کم درآمد و طبقه متوسط خواهند پرداخت.