افزایش ۹۰ هکتاری گلخانههای اصفهان و امید به جهش تولید محصولات کشاورزی
توسعه کشت گلخانهای در سالهای اخیر به یکی از مهمترین راهکارهای بخش کشاورزی برای افزایش بهرهوری، کاهش مصرف آب و دستیابی به تولید پایدار تبدیل شده موضوعی که در مناطق مختلف کشور از جمله استان اصفهان، به دلیل تداوم محدودیت منابع آبی، اهمیت دوچندانی دارد.
در کشت گلخانهای، عواملی همچون دما، رطوبت، میزان نور، تغذیه گیاه و آبیاری تا حد زیادی قابل کنترل است. این ویژگی موجب میشود تولیدکننده بتواند شرایط مناسبتری برای رشد گیاه فراهم کند و در مقایسه با کشت فضای باز، تولید برنامهریزی شده تری داشته باشد.
یکی از مهمترین مزیتهای توسعه گلخانهها، افزایش بهرهوری آب است، در شرایطی که کشاورزی با محدودیت منابع آبی روبهروست، استفاده از روشهای نوین آبیاری در گلخانهها از جمله آبیاری قطرهای و سامانههای کنترلشده، امکان استفاده هدفمندتر از آب را فراهم میکند. به همین دلیل، توسعه گلخانهها را میتوان بخشی از سیاست اصلاح الگوی مصرف آب در بخش کشاورزی دانست.
البته اهمیت گلخانه تنها به صرفهجویی در آب محدود نمیشود، محیط کنترلشده گلخانهای امکان مدیریت بهتر آفات و بیماریها، کنترل شرایط رشد و کاهش آثار نامطلوب برخی عوامل محیطی مانند سرما، گرما، باد و تغییرات ناگهانی دما را فراهم میکند در نتیجه، تولیدکننده میتواند محصولی با کیفیت و استاندارد مناسبتر تولید کند.
از سوی دیگر، تولید گلخانهای این امکان را فراهم میکند که بخشی از محصولات خارج از فصل طبیعی تولید شوند و کشاورزان بتوانند با برنامهریزی مناسبتری محصول مورد نیاز بازار را عرضه کنند. استمرار تولید و امکان تنظیم زمان عرضه، یکی از مزیتهای اقتصادی مهم این نوع کشاورزی است و میتواند به افزایش درآمد تولیدکنندگان کمک کند.
کیفیت محصولات نیز از دیگر موضوعات مهم در توسعه کشت گلخانهای است، کنترل دقیقتر شرایط محیطی و تغذیه گیاه میتواند زمینه تولید محصولاتی با ظاهر، اندازه و کیفیت یکنواختتر را فراهم کند؛ موضوعی که برای ورود به بازارهای بزرگ داخلی و همچنین توسعه صادرات از اهمیت برخوردار است.
با این حال، توسعه کمی گلخانهها به تنهایی نمیتواند ضامن موفقیت این بخش باشد و افزایش سطح زیر کشت باید همزمان با ارتقای فناوری، آموزش بهرهبرداران، استفاده از ارقام مناسب، رعایت استانداردهای تولید، مدیریت مصرف آب و توجه به بازار فروش دنبال شود.
ضرورت توجه به بازار از آن جهت اهمیت دارد که تولید بدون برنامه و بدون شناخت نیاز مصرفکننده میتواند به مازاد محصول و کاهش قیمت در زمان برداشت منجر شود. بنابراین، توسعه زنجیره تولید تا بستهبندی، فرآوری، نگهداری و بازاریابی باید همزمان با افزایش سطح گلخانهها مورد توجه قرار گیرد.
توسعه ۲۴۰ هکتاری گلخانهها طی ۲ سال
اکنون انتظار میرود با بهرهگیری از تجربه گلخانهداران، توسعه فناوریهای نوین و هدایت سرمایهگذاریها به سمت طرحهای دارای توجیه اقتصادی، سطح گلخانههای استان نه صرفاً از نظر کمی، بلکه از نظر بهرهوری و کیفیت نیز ارتقا یابد؛ مسیری که میتواند بخشی از پاسخ کشاورزی اصفهان به چالش کمآبی و نیاز روزافزون به تولید پایدار باشد.
در همین ارتباط مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی اصفهان در گفت و گو با ایرنا اظهار داشت: سال قبل بالغ بر ۱۵۰ هکتار به فضای کشت گلخانهای استان افزوده شد و امسال نیز برای افزایش ۹۰ هکتاری برنامه ریزی کرده ایم.
احمدرضا رئیسزاده اضافه کرد: در این توسعه انتظار میرود ضمن افزایش ظرفیت تولید، زمینه برای عرضه محصولات بیشتر و متنوعتر و ایجاد ارزش افزوده بالاتر در بخش کشاورزی را فراهم کند.
وی اظهار داشت: استان اصفهان یکی از قطبهای مهم کشاورزی کشور به شمار میرود، اما تداوم خشکسالی و کاهش منابع آب، ادامه شیوههای سنتی تولید را با چالشهای جدی مواجه کرده است. در چنین شرایطی، توسعه گلخانهها میتواند امکان تولید محصول در محیطی کنترلشده را فراهم کرده و میزان استفاده از منابع محدود آب را کاهش دهد.
گرانی تجهیزات و ناترازی انرژی مانعی برای توسعه گلخانه
مدیر امور باغبانی سازمان جهاد کشاورزی اصفهان خاطرنشان کرد: گرانی و ناترازی در انرژی به ویژه گاز برای توسعه گلخانهها محدودیت جدی به شمار میرود.
در همین ارتباط رییس سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان نیز در گفت و گو با خبرنگار ایرنا گفت: این استان با حدود سه هزار و ۲۰۰ هکتار سطح زیر کشت گلخانهای، بیش از ۲ هزار هکتار گلخانه فنی و مهندسی شده دارد و با دارا بودن بیش از ۲ هزار و ۹۰۰ واحد دارای پروانه تأسیس و بهرهبرداری، در صدور مجوزهای گلخانهای، بهکارگیری پیمانکاران دارای صلاحیت و صدور گواهیهای صادراتی محصولات گلخانهای در شمار استانهای پیشرو کشور قرار دارد.
۳۲۰۰ هکتار سطح زیر کشت گلخانهای استان
ایرج حیدری افزود: استان اصفهان در حال حاضر حدود سه هزار و ۲۰۰ هکتار سطح زیر کشت گلخانهای دارد که بیش از ۲ هزار هکتار آن به صورت فنی و مهندسی و بر اساس دستورالعمل نظام گلخانهای کشور که از سوی وزارت جهاد کشاورزی ابلاغ شده، احداث شده است.
وی بیان کرد: اکنون ۲ هزار و ۹۰۰ واحد گلخانهای در استان وجود دارد که پروانه تأسیس و بهرهبرداری آنها از طریق سازمان نظام مهندسی و در بستر سامانههای مربوط از جمله درگاه ملی مجوزها و سماد صادر شده است.
وی تاکید کرد: اصفهان از نظر تعداد مجوزهای صادر شده برای واحدهای گلخانهای در درگاه ملی مجوزها، در شمار استانهای نخست کشور قرار دارد و این موضوع نشان دهنده ظرفیت قابل توجه استان برای توسعه کشتهای کنترل شده است.
حیدری با اشاره به نقش گلخانهها در افزایش بهرهوری منابع گفت: با توجه به محدودیتهای آبی و خاکی اصفهان، توسعه گلخانهها یکی از مسیرهای مهم برای حرکت به سمت کشاورزی پایدار محسوب میشود؛ چرا که در این شیوه تولید، امکان کنترل دقیقتر شرایط رشد، مدیریت مصرف آب و افزایش بهرهوری فراهم است.
رییس سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان همچنین به جایگاه استان در صادرات محصولات گلخانهای اشاره و بیان کرد: با وجود اینکه در شرایط فعلی صادرات محصولات گلخانهای محدود به برخی محصولات و بازارهای مشخص است، اصفهان از استانهای پیشرو در صدور کیوآرکدهای مربوط به محصولات گلخانهای برای صادرات به شمار میرود.
وی توضیح داد: کیوآرکدهای صادراتی محصولات گلخانهای پس از انجام فرآیندهای نظارتی و تأیید مسوولان فنی سازمان جهاد کشاورزی در مناطق مختلف صادر میشود و در این زمینه نیز استان اصفهان سهم قابل توجهی در کشور دارد.
حیدری یکی دیگر از ظرفیتهای شاخص استان را وجود نیروهای فنی و پیمانکاران دارای صلاحیت در حوزه ساخت گلخانهها عنوان کرد و گفت: بیشترین تعداد پیمانکاران دارای صلاحیت و رتبه در زمینه ساخت و احداث سازههای گلخانهای در اصفهان فعالیت میکنند.
فعالیت ۴۰ پیمانکار در حوزه ساخت سازههای گلخانهای
وی افزود: در حال حاضر حدود ۴۰ پیمانکار در حوزه ساخت سازههای گلخانهای در استان فعالاند که اکثریت آنها دارای صلاحیت و رتبهبندی لازم هستند و در صورتی که پیمانکاری صلاحیتهای مورد نیاز را نداشته باشد، امکان ارجاع کار به وی وجود ندارد.
رییس سازمان نظام مهندسی کشاورزی اظهار داشت: اجرای فنی و مهندسی سازههای گلخانهای توسط پیمانکاران دارای صلاحیت، یکی از عوامل مهم در ارتقای کیفیت ساخت، افزایش عمر سازهها، کاهش هزینههای ناشی از خطاهای اجرایی و در نهایت افزایش بهرهوری واحدهای تولیدی است.
وی با اشاره به فعالیت بهرهبرداران اصفهانی در خارج از استان نیز گفت: توان فنی و تجربه بهرهبرداران، متخصصان و پیمانکاران گلخانهای اصفهان تنها به داخل استان محدود نیست و برخی بهرهبرداران و پیمانکاران اصفهانی در استانهایی مانند هرمزگان، بوشهر و فارس نیز فعالیت دارند.
حیدری ادامه داد: حضور فعال مجموعههای فنی و تولیدکنندگان اصفهانی در سایر استانها نشان میدهد که دانش و تجربه ایجاد شده در صنعت گلخانهای اصفهان به یک ظرفیت قابل انتقال تبدیل شده و میتواند در توسعه گلخانهها در دیگر مناطق کشور نیز مورد استفاده قرار گیرد.
وی در عین حال کاهش سرعت صدور برخی مجوزهای جدید را مورد توجه قرار داد و گفت: ناترازی انرژی که در سال جاری و سال گذشته در سطح کشور و استان اصفهان ایجاد شد، یکی از عواملی بود که محدودیتهایی را برای توسعه برخی واحدهای گلخانهای ایجاد کرد و در نتیجه تعداد مجوزهای صادرشده نسبت به سالهای گذشته تا حدودی کاهش یافت.
رییس سازمان نظام مهندسی کشاورزی تاکید کرد: توسعه گلخانهها همچنان یکی از مهمترین ظرفیتهای بخش کشاورزی استان بوده و محدودیت منابع آب و خاک، ضرورت حرکت به سمت این نوع کشت را بیش از گذشته آشکار کرده است.
افزایش ۹۰ هکتاری گلخانههای اصفهان و امید به جهش تولید محصولات کشاورزی
به گفته وی، افزایش سطح گلخانهها زمانی میتواند به یک مزیت پایدار برای استان تبدیل شود که همزمان با توسعه کمی، موضوعاتی مانند کیفیت ساخت سازه، استفاده از فناوریهای نوین، آموزش بهرهبرداران، مدیریت مصرف انرژی و آب، رعایت استانداردهای تولید و دسترسی به بازارهای مصرف و صادرات نیز مورد توجه قرار گیرد.
به گزارش ایرنا، اصفهان از پیشتازان صنعت کشاورزی ایران با ۵۶۸ هزار هکتار اراضی (معادل پنج درصد از مساحت استان و سه درصد از اراضی کشاورزی کشور) محسوب میشود.
شرایط متنوع آب و هوایی این استان، استعداد تولید انواع محصولات را دارد بهگونهای که در مناطق گرم و خشک آن خرما، انار و پسته، در مناطق سرد و کوهستانی بادام و گردو و در مناطق معتدل و سرد انواع محصولات دانهدار و هستهدار کشت میشود.
مجموع اراضی زراعی قابل کشت استان حدود ۴۸۵ هزار هکتار است که در سالهای آبی با بارش معمول، ۷۰ درصد آن به کشت محصولات زراعی مانند انواع غلات، حبوبات و محصولات علوفهای، جالیزی و انواع سبزی و صیفی اختصاص مییابد.
تولید سالانه محصولات زراعی استان در شرایط عادی حدود ۴.۶ میلیون تن و مجموع اراضی باغی استان حدود ۸۵ هزار هکتار است، همچنین مجموع تولیدات باغی و گلخانهای این خطه در شرایط عادی به حدود ۸۸۶ هزار تن میرسد.
ارسال دیدگاه
مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : ۰